Search Console'da "Ayrıştırılamayan yapılandırılmış veri" uyarısı gördüyseniz, sitenizdeki JSON-LD şemasında bir sözdizimi hatası var demektir. Bu genellikle küçük ama etkisi büyük bir hatadır.
Geçen gün kendi sitemde tam olarak bu hatayla karşılaştım: bir sayfanın schema kodunda fazladan bir virgül vardı, ]},, şeklinde. Tarayıcı bu satırı görmezden gelip sayfayı normal gösteriyordu, ama Google'ın yapılandırılmış veri ayrıştırıcısı JSON'u geçersiz sayıp o schema bloğunun tamamını reddediyordu. Bu deneyimden yola çıkarak en sık karşılaşılan schema hatalarını ve düzeltme yöntemlerini burada topluyorum.
JSON-LD neden bu kadar hassas?
Schema.org işaretlemesi genellikle <script type="application/ld+json"> etiketi içinde, JSON formatında yazılır. JSON, HTML'in aksine hataya toleranslı değildir: fazladan bir virgül, eksik bir kapanış parantezi veya tırnak işareti hatası, JSON'un tamamını geçersiz kılar. Tarayıcı bu hatayı sessizce yutar ve sayfayı normal render eder, bu yüzden hata gözle fark edilmez, ancak Google'ın ayrıştırıcısı JSON'u kelimesi kelimesine doğru bekler.
En sık karşılaşılan dört hata
Fazladan virgül: Bir dizinin veya nesnenin son elemanından sonra virgül bırakmak ([1, 2, 3,]) veya iki kapanış arasında yanlışlıkla ekstra virgül eklemek (},,) JSON'u bozar. Bu, kod düzenlerken veya kopyala-yapıştır yaparken en sık yapılan hatadır.
Kapanmamış parantez veya süslü parantez: Her { bir } ile, her [ bir ] ile eşleşmelidir. İç içe geçmiş @graph yapılarında bu dengeyi elle takip etmek zorlaşır, bir parantez unutulabilir.
Tırnak işareti hataları: JSON'da anahtar ve metin değerleri çift tırnak (") ile yazılmalıdır, tek tırnak (') kabul edilmez. Metin içinde çift tırnak geçiyorsa (örneğin bir başlıkta) bunun kaçış karakteriyle (\") yazılması gerekir.
Yanlış @type veya eksik zorunlu alan: JSON sözdizimi doğru olsa bile, Google'ın beklediği zorunlu alanlar (örneğin bir Review için reviewRating) eksikse, bu "ayrıştırılamayan veri" değil ama "geçersiz öğe" uyarısı olarak görünür, farklı bir hata sınıfıdır, karıştırılmamalı.
Şemada @id Neden Gerekli?
Her şema bloğuna kendi adresi gibi çalışan benzersiz bir @id vermek, bloklar arasında bağlantı kurmayı mümkün kılıyor. Makalenin yazarı bir kişi bloğuna, kişi bloğu da siteye @id ile bağlanıyor. Bu kimlikler boş bırakılırsa ya da iki blok aynı kimliği taşırsa Google ilişkileri doğru kuramıyor. Sitemde her bloğa bir kimlik veriyorum ve çakışmaları ayrıca tarıyorum.
Sayfada Görünmeyen Bilgiyi Şemaya Yazmayın
Şemadaki bilgi sayfada görünen bilgiyle aynı olmalı. Özellikle sık sorulan soru bloklarında şemadaki cevabın sayfada görünen cevaplarla birebir uyuşması gerekiyor. Kendi sitemde bu uyuşmazlığı bir kez yaşadım: şemadaki cevaplar sayfadaki metinden farklıydı ve bunları görünen metinle eşitlemek zorunda kaldım. Yalnızca şemada geçen bir bilgi, Google tarafından yanıltıcı sayılabilir.
Zengin Sonuç Testi ile Search Console Aynı Şeyi Söylemez
Zengin sonuç testi tek bir sayfayı o anki haliyle denetliyor. Search Console ise sitenizin tamamını Google'ın taramasına göre raporluyor ve gecikmeli. Testte hata görmediğiniz bir sayfa Search Console'da hâlâ uyarı gösterebilir, çünkü Google sayfayı henüz yeniden taramamış olabilir. İkisini birlikte kullanın.
Birden Fazla Bloğu Nasıl Yönetirsiniz?
Bir sayfada makale, kişi ve sık sorulan sorular gibi birden çok şema bloğu varsa bunları tek bir düzen içinde, birbirine kimlikle bağlı yazmak daha temiz. Her bloğu ayrı bir etikete koymak da geçerli, ama hatayı bulmayı zorlaştırıyor. Hangi yöntemi seçerseniz seçin, aynı sayfada tutarlı olun.
Toplu Hata Nasıl Yakalanır?
Yüzlerce sayfası olan bir sitede her sayfayı elle denemek mümkün değil. Kendi panelimde şema doğrulamasını birçok sayfaya birden çalıştırıyorum ve bozuk blokları listeliyorum. Küçük bir site için Search Console raporu yeterli. Büyük sitede ise her toplu değişiklikten sonra otomatik bir tarama çalıştırmak, bir hatanın yüzlerce sayfaya yayılmasını önler.
Düzeltmeden Sonra Ne Kadar Beklenir?
Düzeltmeyi yayınladıktan sonra "Düzeltmeyi doğrula" dediğinizde Google sayfaları yeniden tarayıp kontrol ediyor ve bu birkaç günden birkaç haftaya kadar sürebiliyor. Kesin bir süre veremem. Uyarının hemen kaybolmamasına şaşırmayın, sayfayı kendiniz test araçlarıyla doğrulamış olmanız yeterli.
Hatayı Önlemek İçin Basit Alışkanlıklar
Şema bloğunu elle düzenleyeceğiniz her seferinde kopyalayıp bir doğrulayıcıdan geçirin ve sonra sayfaya koyun. Düzenlemeden önce eski halini yedekleyin. Birçok hata, küçük bir düzeltme sırasında yanlışlıkla silinen bir virgül ya da tırnaktan çıkıyor.
Şema Üretici Araçları Güvenilir mi?
Hazır şema üreten araçlar zaman kazandırıyor ama çıktıyı olduğu gibi yapıştırmak riskli. Araç sayfada olmayan alanları doldurmuş ya da yanlış bir tür seçmiş olabilir. Üretilen kodu okuyun, sayfayla uyumunu kontrol edin ve gereksiz alanları silin.
Kimlere Önermiyorum?
Çok sade, tek sayfalık bir sitede ayrıntılı bir şema çalışması gereksiz olabilir. Temel bir işletme ve sayfa şeması çoğu zaman yeterli. Şemanın yerel işletmedeki kullanımını yerel SEO ve veri yapılandırması, sayfa adresi tarafını ise canonical etiket hataları yazımda anlattım.
Nasıl bulunur ve düzeltilir?
En pratik yöntem, şüphelenilen JSON-LD bloğunu kopyalayıp bir JSON doğrulayıcıya (herhangi bir metin düzenleyicinin JSON modu veya çevrimiçi bir doğrulama aracı) yapıştırmaktır. Doğrulayıcı, hatanın tam olarak hangi satırda ve karakterde olduğunu gösterir. Google'ın kendi "Zengin Sonuç Testi" aracı da hem sözdizimi hem de eksik zorunlu alan hatalarını ayrı ayrı raporlar.
Düzeltme sonrası Search Console'daki ilgili sorun sayfasından "Düzeltmeyi Doğrula" butonuna basmak, Google'ın sayfayı yeniden taramasını hızlandırır, beklemek yerine bu adımı atlamayın.
Schema hataları küçük görünse de, "ayrıştırılamayan veri" durumunda o sayfanın zengin sonuçlarda (rich snippet) hiç görünmemesine yol açar. Sitenizin teknik SEO altyapısını düzenli kontrol ettirmek, bu tür sessiz hataları erken yakalamanın tek yolu.
Sık Sorulan Sorular
Schema hatası neden gözle fark edilmiyor?
Tarayıcı, bozuk JSON-LD kodunu sessizce yutar ve sayfayı normal render eder. Google'ın yapılandırılmış veri ayrıştırıcısı ise JSON'u kelimesi kelimesine doğru beklediği için, tarayıcıda görünmeyen bir hata Google'da o schema bloğunun tamamen reddedilmesine yol açar.
En sık karşılaşılan schema hataları neler?
Fazladan virgül, kapanmamış parantez veya süslü parantez, tek tırnak kullanımı (JSON çift tırnak ister) ve yanlış @type veya eksik zorunlu alan. Sonuncusu "ayrıştırılamayan veri" değil, farklı bir hata sınıfı olan "geçersiz öğe" uyarısı olarak görünür.
Schema hatası nasıl bulunur ve düzeltilir?
Şüphelenilen JSON-LD bloğu bir JSON doğrulayıcıya yapıştırılır, doğrulayıcı hatanın tam satırını ve karakterini gösterir. Google'ın Zengin Sonuç Testi aracı da sözdizimi ve eksik alan hatalarını ayrı ayrı raporlar. Düzeltme sonrası Search Console'da "Düzeltmeyi Doğrula" butonuna basmak taramayı hızlandırır.